Dân Y-sơ-ra-ên đòi Sa-mu-ên lập vua cai trị
Bối cảnh lịch sử và lý do bề ngoài của dân Y-sơ-ra-ên
Trong sách 1 Sa-mu-ên chương 8, chúng ta thấy một sự kiện quan trọng đánh dấu sự chuyển tiếp từ thời các quan xét sang thời các vua chúa của dân Y-sơ-ra-ên. Sa-mu-ên, vị tiên tri và quan xét cuối cùng, đã già yếu. Ông lập các con trai mình làm quan xét thay thế: "Khi đã già, Sa-mu-ên bổ nhiệm các con mình làm phán quan Ít-ra-ên. Tên người con trưởng là Giô-ên; người con thứ là A-bi-gia. Họ làm phán quan tại Bê-e-sê-ba. Nhưng họ không theo gương cha mình, họ tham lợi, ăn hối lộ, và bóp méo công lý" (1 Sa-mu-ên 8:1-3, Bản Kinh Thánh Hiệu Đính).
Các trưởng lão Y-sơ-ra-ên từ khắp nơi tụ họp tại Ra-ma, đến gặp Sa-mu-ên và nói: "Ông đã cao tuổi, còn các con ông không theo gương ông. Vậy xin ông chỉ định một người làm vua để cai trị chúng tôi cũng như các nước khác" (1 Sa-mu-ên 8:5). Bề ngoài, lý do dường như hợp lý: Sa-mu-ên già nua, con trai ông bại hoại, không đáng tin cậy để lãnh đạo dân. Họ muốn một vị vua hữu hình, giống như các dân tộc lân bang, để "cai trị chúng tôi và lãnh đạo chúng tôi ra trận" (1 Sa-mu-ên 8:20).
Phản ứng của Đức Chúa Trời: Sự từ chối Ngài làm Vua
Sa-mu-ên buồn lòng trước lời yêu cầu này, ông cầu nguyện cùng Chúa. Đức Chúa Trời phán: "Con cứ thực hiện mọi lời dân thỉnh cầu. Không phải họ từ khước con, nhưng họ từ khước Ta, là Vua họ. Từ ngày Ta đem họ ra khỏi Ai Cập đến nay, họ vẫn đối xử với Ta như thế, họ chối bỏ Ta để thờ các thần khác. Nay họ cũng đối xử với con cách ấy" (1 Sa-mu-ên 8:7-8). Đây là lý do cốt lõi: Dân Y-sơ-ra-ên không chỉ đòi vua vì con trai Sa-mu-ên xấu, mà sâu xa hơn, họ đang khước từ sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời.
Đức Chúa Trời vốn là Vua của Y-sơ-ra-ên từ thuở ban đầu. Ngài đã giải cứu họ khỏi Ai Cập, dẫn dắt qua sa mạc bằng đám mây và cột lửa, ban Manna và nước từ đá, đánh bại các dân tộc mạnh mẽ để họ vào Đất Hứa. Thời các quan xét, Chúa cai trị qua các thủ lĩnh được Ngài chọn khi dân kêu cầu. Nhưng giờ đây, họ muốn "giống như các nước khác", chạy theo mô hình thế gian thay vì biệt riêng cho Chúa.
Sa-mu-ên cảnh cáo họ về quyền lực của vua trần: Vua sẽ lấy con trai họ làm lính, con gái làm đầu bếp, lấy ruộng đất, súc vật, một phần mười hoa màu... "Anh chị em phải nộp phần mười đàn chiên và chính mình cũng thành nô lệ của vua" (1 Sa-mu-ên 8:17). Thế nhưng, dân nhất quyết: "Dù sao, chúng tôi cũng phải có vua, vì chúng tôi muốn được như các nước khác" (1 Sa-mu-ên 8:19-20). Chúa cho phép theo ý họ, nhưng đây là sự kiên định trong tội lỗi.
Bài học thuộc linh sâu sắc từ sự kiện này
Từ góc nhìn Kinh Thánh, việc đòi vua không chỉ là thay đổi chính trị, mà là sự nổi loạn chống lại sự cai trị của Đức Chúa Trời. Sa-mu-ên sau này nhắc lại trong bài giảng từ biệt: "Các ngươi đã phạm sự ác lớn trước mặt Đức Giê-hô-va khi xin một vua" (1 Sa-mu-ên 12:17, tham chiếu ngữ cảnh). Điều này nhắc nhở chúng ta rằng, mọi đòi hỏi theo thế gian thường che giấu sự không tin cậy Chúa. Thi Thiên 47:7 chép: "Vì Đức Chúa Trời là Vua của cả trái đất", và Ê-sai 33:22 khẳng định: "Đức Giê-hô-va là thẩm phán của chúng tôi, Đức Giê-hô-va là lập pháp của chúng tôi, Đức Giê-hô-va là Vua của chúng tôi; Ngài sẽ cứu chúng tôi."
Dân Y-sơ-ra-ên thất bại vì họ nhìn vào hoàn cảnh bề mặt (con trai Sa-mu-ên xấu) thay vì nhìn lên Chúa là Đấng thành tín. Họ muốn vua con người để "đánh giặc" thay vì tin cậy Chúa, Đấng đã phán: "Đức Giê-hô-va sẽ chiến đấu cho các ngươi" (Xuất 14:14).
Liên hệ với đời sống Cơ Đốc nhân Việt Nam ngày nay
Hôm nay, trong bối cảnh Việt Nam với bao áp lực kinh tế, xã hội, đại dịch, và những thay đổi nhanh chóng, Cơ Đốc nhân chúng ta dễ rơi vào cám dỗ tương tự. Chúng ta có thể "đòi vua" dưới hình thức chạy theo các lãnh tụ trần thế, thần tượng hóa chính trị gia, doanh nhân thành đạt, hoặc các mô hình thế gian để giải quyết vấn đề: "Chúng tôi cần một lãnh đạo mạnh mẽ như các nước khác để bảo vệ, thịnh vượng!" Nhưng Kinh Thánh cảnh báo: Đừng đặt niềm tin vào xác thịt (Giê-rê-mi 17:5).
Trong hội thánh Việt Nam, đôi khi chúng ta thấy các mục sư già yếu, con cháu không theo đường lối thánh khiết, rồi đòi "thay đổi hệ thống" theo kiểu thế gian: bầu chọn lãnh đạo theo phiếu, chạy theo thành tích số lượng thay vì chất lượng thuộc linh. Hoặc trong đời sống cá nhân, khi gặp khó khăn tài chính, bệnh tật, chúng ta đòi "vua" bằng cách tin cậy tiền bạc, quan hệ thế gian, bùa chú thay vì kêu cầu Chúa. Giống dân Y-sơ-ra-ên, chúng ta nói: "Chúng tôi muốn giống như mọi người!" – chạy theo văn hóa tiêu dùng, mạng xã hội, thành công vật chất.
Thử thách ngày nay càng lớn với những ngày sau cùng, khi "sẽ có những thời kỳ khó khăn" (2 Ti-mô-thê 3:1). Nhưng Chúa vẫn là Vua! Hội thánh Việt Nam cần học cách vượt qua bằng cầu nguyện, giúp đỡ lẫn nhau như anh em trong gia đình Chúa (Ga-la-ti 6:2), chia sẻ Phúc Âm giữa cơn hoạn nạn. Nhớ rằng, Chúa Giê-xu Christ là Vua các vua (Khải Huyền 19:16), Đấng đã ứng nghiệm lời tiên tri về Đấng Mê-si từ dòng Đa-vít – chính vị vua Chúa chọn sau Sau-lơ.
Cách ứng dụng để sống đắc thắng như Cơ Đốc nhân
Để tránh lỗi lầm của Y-sơ-ra-ên, chúng ta phải:
- Nhìn nhận Chúa là Vua duy nhất: "Hãy qui phục Đức Giê-hô-va trong sự kính sợ... Phước cho mọi kẻ nương cậy nơi Ngài" (Thi Thiên 2:11-12). Mỗi sáng, tuyên xưng Chúa là Vua trên đời sống.
- Không bắt chước thế gian: "Đừng làm theo đời nầy, nhưng phải biến hóa bởi sự đổi mới của tâm thần mình" (Rô-ma 12:2). Trong xã hội Việt Nam đầy cám dỗ vật chất, hãy biệt riêng, sống giản dị, tập trung vào Nước Đức Chúa Trời.
- Cầu nguyện thay lãnh đạo và hội thánh: Như Sa-mu-ên: "Ta lấy Đức Giê-hô-va làm chứng... ta sẽ cầu nguyện cho anh em" (1 Sa-mu-ên 12:23). Hội thánh Việt Nam hãy cầu cho mục sư, giúp đỡ con cháu họ thuộc linh.
- Giúp đỡ lẫn nhau qua thử thách: Khi kinh tế khó khăn, chia sẻ của cải (Công Vụ 2:44-45), thăm viếng bệnh nhân, khích lệ anh em yếu đuối.
- Chia sẻ Phúc Âm: Giữa "cơn đói Lời Chúa" (A-mốt 8:11), hãy rao truyền Chúa Giê-xu là Vua cứu rỗi, giúp dân Việt Nam nhận biết Ngài.
Kết thúc, sự kiện dân đòi vua nhắc nhở chúng ta: Đừng khước từ Chúa vì hoàn cảnh. Hãy để Ngài cai trị, Ngài sẽ dẫn dắt qua mọi gian nan. "Nếu Đức Chúa Trời {là} cho chúng ta, thì còn ai chống lại chúng ta được?" (Rô-ma 8:31). Hội thánh Việt Nam ơi, hãy trung tín với Vua các vua đến ngày Ngài trở lại!
(Bài viết khoảng 1250 từ)